Wyjątkowe dzieło Józefa Mehoffera na najbliższej aukcji
Józef Mehoffer „Portret Laszczki”
znany również jako
„Pracownia artysty”
1894 r.
|
|
Niesłychanie rzadko trafiają na aukcje dzieła wybitne, należące do kanonu najważniejszych prac polskiego malarstwa. Portret Konstantego Laszczki jest taką pracą. Ukazujący rzeźbiarza na tle skromnej pracowni obraz jest - jak pisał Tadeusz Dobrowolski – „utrzymany w konwencjonalnej czarno-szarej tonacji, z czerwonymi akcentami fezu i kotary, ujęty realistycznie, bez śladu cech impresjonistycznych”.*
|
Na obrazie widnieje dedykacja autora dla przyjaciela Konstantego Laszczki oraz data dzienna ukończenia obrazu „Paryż 14 kwietnia 1894”.
Józef Mehoffer miał w 1894 roku 25 lat, skończył właśnie akademię krakowską i jak niemal wszyscy ówcześni malarze głodny inspiracji i dalszej edukacji postanawia udać się do Paryża – światowej stolicy sztuki. Zjawia się w Paryżu 5 stycznia, w swoim dzienniku pod datą 10 stycznia pisze notatkę następującej treści: „…Zostaje jeszcze pracownia Laszczki przy wieczornym oświetleniu, którą chciałbym zrobić koniecznie. Jest to bardzo surowe – bardzo ponure – oświetlone tylko światłem dobywającym się z pieca, które pada na drewniane stołki do modelowania, czerwoną firankę – przy tym on sam siedząc przy piecu majaczeje – jako uosobienie smutku i ciemna.” **
|
|
|
Konstanty Laszczka na portrecie
|
To sugestywna wizja obrazu, który ma być wizytówką artysty na powszechnej wystawie krajowej we Lwowie.
|
|
|
|
|
Po dwóch miesiącach przystępuje do pracy nad portretem, narzeka na opóźnienia spowodowane chorobą Laszczki, ale po miesiącu pracy obraz jest gotowy. Kilka dni później jest już spakowany i wysłany na wystawę do Lwowa.
Sam artysta pisze o nim, że jest to dobra praca, jest z niej zadowolony. Zadowolenie autora okazało się słuszne, doceniło tę pracę także jury wystawy, przyznając za nią Mehofferowi złoty medal. Przez następne kilkadziesiąt lat obraz był w posiadaniu rodziny portretowanego rzeźbiarza, prezentowano go na kliku wystawach, m.in. w Towarzystwie Przyjaciół Sztuk Pięknych oraz krakowskim Muzeum Narodowym. W końcu lat 60-tych XX wieku, została sprzedany przez spadkobierców Laszczki i na pół wieku zniknął w prywatnej kolekcji.
Niebywała jest możliwość tak szczegółowego odtworzenia okoliczności powstania dzieła, jednego z najważniejszych naszych artystów. Dzieła powstałego w szczytowym momencie jego kariery i poszukiwań twórczych. Dzieła z którym wiążą artystę silne więzy emocjonalne, przez przyjacielski związek z portretowanym i ważne dla niego okoliczności pierwszych chwil pobytu w Paryżu. Przypatrując się detalom malarskim odnajdujemy perfekcyjną wręcz swobodę i lekkość tworzenia formy, sposób namalowania piecyka, wypadających przez drzwiczki węgli jest fascynujący.
|
|
Przypisy:
* Tadeusz Dobrowolski, Nowoczesne malarstwo polskie 1764-1939, T. 2, Ossolineum, Wrocław 1960, s. 349.
** Józef Mehoffer, Dziennik, [oprac.] Jadwiga Puciata-Pawłowska, Wydawnictwo Literackie, Kraków 1975, s. 265.
O portretowanym:
|
Konstanty Laszczka (1865 Makowiec Duży - 1956 Kraków)
Od 1885 r. kształcił się w Warszawie pod kierunkiem Jana Kryńskiego i Ludwika Pyrowicza. Dzięki zdobyciu I nagrody w konkursie Towarzystwa Zachęty Sztuk Pięknych, w latach 1891 - 96 przebywał na stypendium w Paryżu, gdzie studiuował u Antoine'a Mercié, Alexandre'a Falguiere'a oraz Jeana Léona Gérôme'a. Po powrocie z Paryża do 1899 r. mieszkał w Warszawie, następnie przeniósł się do Krakowa, gdzie objął katedrę rzeźby Akademii Sztuk Pięknych, którą prowadził do 1935 r. W latach 1900 - 10 sprawował patronat artystyczny nad fabryką wyrobów kaflarskich i garncarskich Józefa Niedźwieckiego w Dębnikach pod Krakowem. Był jednym z założycieli TAP "SZTUKA". W swej twórczości rzeźbiarskiej Konstanty Laszczka ulegał wpływom Auguste Rodina, co szczególnie zaznaczyło się w rzeźbionych na początku XX wieku aktach kobiecych utrzymanych w stylistyce secesji. Zajmował się również rzeźbą monumentalną oraz portretową. Laszczka tworzył również medale, medaliony portretowe oraz plakiety okolicznościowe. Wielką pasją artysty była ceramika, której z biegiem lat poświęcał się coraz bardziej. Malował także pejzaże, zajmował się grafiką oraz rysunkiem satyrycznym. |
Biogram malarza:
|
Józef Mehoffer (1869 Ropczyce - 1946 Wadowice) Był malarzem, grafikiem, dekoratorem, scenografem i pedagogiem. Malarstwa uczył się w latach 1887-94 w krakowskiej Szkole Sztuk Pięknych u W. Łuszczkiewicza i J. Matejki, równocześnie studiując prawo na Uniwersytecie Jagiellońskim. Kontynuował naukę w paryskich uczelniach: Académie Julian, Académie Colarossi (u P. - J. Blanca, G. Courtoisa) i École des Beaux-Arts (u L. Bonnata). Po studiach w latach 1894-96 przebywał na zmianę w kraju, Paryżu i w Szwajcarii. Za projekt witraży do kolegiaty we Fryburgu otrzymał I nagrodę na międzynarodowym konkursie (realizacja witraży trwała do roku 1934). W roku 1896 zamieszkał w Krakowie, a od 1900 roku był wykładowcą w Akademii Sztuk Pięknych. Był członkiem i współzałożycielem Towarzystwa Artystów Polskich Sztuka (1897 r.). Malował dekoracyjne portrety, kompozycje symboliczne, pejzaże i martwe natury. |
Autoportret artysty
|
Wybrana bibliografia dzieła:
- - Tadeusz Adamowicz, Józef Mehoffer, KAW (seria ABC Sztuki), Warszawa 1976, (ilustracja czarno-biała).
- - Tadeusz Dobrowolski, Nowoczesne malarstwo polskie 1764-1939, T. 2, Ossolineum, Wrocław 1960, ss. 347, 349, Rys. 238 (ilustracja czarno-biała).
- - Józef Mehoffer, Dziennik, [oprac.] Jadwiga Puciata-Pawłowska, Wydawnictwo Literackie, Kraków 1975, ss. 265, 275.
- - Jadwiga Puciata-Pawłowska, Józef Mehoffer, Ossolineum, Wrocław 1969, s. 19-20, il. 6 (ilustracja czarno-biała).
|
|
|
| Okładka "Dziennika" Józefa Mehoffera wyd. 1975 r. |
Reprodukcja obrazu w "Nowoczesnym malastwie polskim" Tadeusza Dobrowolskiego, wyd. 1960 |
Zobacz detale obrazu:
|
|
|
Sygnatura artysty |
Papierowa naklejka z Powszechnej Wystawy Krajowej we Lwowie |
|
|
|
|
|
|
Papierowa naklejka z wystawy |
|
|
Zobacz film o obrazie:
Opis obiektu:
|
|
|||
|
|
Józef Mehoffer
(1869 Ropczyce - 1946 Wadowice)
"Portret Laszczki", 1894 r.
|
|
|
|
|
NAKLEJKI: 1) papierowa naklejka z Powszechnej Wystawy Krajowej we Lwowie 2) papierowa naklejka z wystawy w Towarzystwie Przyjaciół Sztuk Pięknych w Krakowie
|
||
|
|
Copyright © 2009 DESA UNICUM Sp. z o.o.
