DESA Unicum | Rafał MALCZEWSKI

Warsztatu malarskiego uczył go ojciec - Jacek Malczewski. Studiował filozofię, architekturę i agronomię w Wiedniu w latach I wojny światowej. Od 1917 r. do 1939 r. mieszkał w Zakopanem (wspomnienia z tego okresu opisał w książce "Pępek świata"). Był członkiem Towarzystwa Sztuka Podhalańska. Był przyjacielem Stanisława Witkiewicza, Karola Szymanowskiego, Kornela Makuszyńskiego, Iwaszkiewiczów oraz wielu innych wybitnych artystów i intelektualistów ówczesnych czasów. W 1932 wstąpił do Stowarzyszenia Artystów Polskich "Rytm". Rafał Malczewski był projektantem scenografii w Teatrze Formistycznym w Zakopanem. Stworzył własny styl odrealnionych, rozległych pejzaży. Malował najchętniej techniką akwareli, która pozwala na szybkie notowanie pomysłów malarskich. W 1939, po wybuchu II wojny światowej, wraz z towarzyszącą mu Zofią Mikucką, uciekł przez Słowację, Budapeszt, Wenecję do Paryża. Tu uzyskał pomoc materialną od ambasady RP. W połowie 1940 poprzez Hiszpanię udał się do Portugalii, gdzie spędził 4 miesiące. Na początku 1941 roku przeniósł się do Brazylii. Przebywał tam prawie dwa lata. Rafał Malczewski początkowo zamieszkał w Rio de Janeiro, gdzie znalazł nabywców na swoje obrazy. Malował techniką akwareli widoki Rio de Janeiro i Kurytyby oraz krajobrazy Parany. W 1942 roku przeniósł się do Kurytyby do swojej kuzynki Marii Bochdan-Niedenthal. W tym czasie otrzymał wizę kanadyjską dla siebie i towarzyszącej mu Zofii Mikuckiej. Poprzez Miami i Nowy Jork udał się do Ottawy. W grudniu 1942 roku miał swoją pierwszą kanadyjską wystawę w montrealskim Museum of Art. Rafał Malczewski dużo podróżował po Kanadzie i USA w poszukiwaniu motywów malarskich. Sponsorem Rafała Malczewskiego została kolej kanadyjska, co dało mu prawo do bezpłatnych biletów dla niego i Zofii Mikuckiej. Zimę 1943 spędził w Górach Skalistych. Pobyt ten zaowocował cyklem obrazów wystawianych następnie na wielu wystawach w latach 1944-1949. Pobyt w 1950 w Nowym Jorku przynosi wiele obrazów, których część udało mu się sprzedać na miejscu. Następne lata, pomimo kłopotów ze wzrokiem, były okresem intensywnej twórczości plastycznej i literackiej. Po śmierci w 1953 w Warszawie żony Bronisławy Dziadosz zawarł związek małżeński z Zofią Mikucką. W 1957 udar mózgu i częściowy paraliż zmusił go do porzucenia malarstwa olejnego, uprawiał nadal akwarelę. Otrzymał też pomoc materialną z Radia Wolna Europa oraz od rządu Quebeku. W 1959 na zaproszenie córki Zofii Malczewskiej-Kondrackiej odwiedził Polskę. Pomimo ogromnej tęsknoty za Zakopanem i Tatrami nie zdecydował się na powrót. Opis podróży i motywy swojej decyzji opisał we "Wspomnieniach z Polski" opublikowanych w londyńskich Wiadomościach. Od 1961 był na utrzymaniu swojej córki Zofii, w 1964 odbyła się w Montrealu jego ostatnia wystawa. Rafał Malczewski zmarł w szpitalu w Montrealu i w tymże mieście został pochowany.

pokaż prace tego artysty »

wróć do listy twórców