Sztukę Wojciecha Fangora najłatwiej byłoby dziś nazwać „interaktywną”. To sztuka, która powstaje w dialogu z odbiorcą i przestrzenią wokół dzieła, w interakcji. Sztuka, która wyciąga rękę do oglądającego i stara się wciągnąć go w swoją grę. Obraz otwiera się na zewnątrz, zamiast zasklepiać w sobie jak było od Renesansu. Oryginalna koncepcja zaproponowana przez Wojciecha Fangora była owocem zapoczątkowanej w latach 50. współpracy z architektami, m.in. ze Stanisławem Zamecznikiem, który zaszczepił artyście świadomość przestrzeni jako tworzywa artystycznego. Wynikiem tej współpracy była słynna wystawa „Studium przestrzeni” (1958) wyprzedzająca światowe realizacje typu environments.

Rysunki artysty z lat 1970 – 73 to reprezentacja najbardziej dojrzałego okresu jego twórczości. Przebywał wówczas na emigracji, w Stanach Zjednoczonych, gdzie osiedlił się w 1966 r. by powrócić do Polski dopiero w 1999 r., po 38 latach pobytu zagranicą. Wykonane olejną kredką pastelową „koła” i „fale” są zapisem przemyśleń nad barwą i formą. Gęsta siatka linii układających się w wibrujące formy obrazuje fizykę koloru w przestrzeni jaka nas otacza. Jest to rozkład rzeczywistości na czynniki pierwsze. Opisanie tego wyłącznie jako „abstrakcji” byłoby zbyt trywialne. Warto pamiętać, że terminu „Op-art” („Optical Art”) na abstrakcję wykorzystującą złudzenia optyczne zaczęto używać dopiero w 1964 r., podczas gdy Fangor tworzył takie obrazy od końca lat 50. Płótna te aktywizują i zmieniają przestrzeń wokół, powstaje iluzja przestrzeni, którą artysta nazwał później „pozytywną przestrzenią iluzyjną”.

Nurt Op-artu najlepiej reprezentował skądinąd inny emigrant, osiadły w Paryżu Węgier, Victor Vasarely. Oryginalna koncepcja Fangora, która wpisuje się w ten kierunek, ale zarazem go przekracza, pojawiła się w odpowiednim miejscu i czasie by zrobić światową karierę. Malarz jest jednym z gigantów sztuki XX w. To jedyny polski artysta, który został zaproszony i uczestniczył w słynnej międzynarodowej wystawie „The responsive Eye” w Museum of Modern Art w Nowym Jorku (1965) i jedyny polski artysta, który miał indywidualną wystawę w Muzeum Guggenheima w Nowym Jorku (1970). Lata emigracji sprawiły, że jego prace trafiły do najważniejszych międzynarodowych zbiorów. Jego obrazy sprzedawane są dziś za znaczące kwoty przez największe domy aukcyjne na świecie t.j. Sotheby’s i Christie’s.

Wojciecha Fangor nie jest artystą ekspresji lecz intelektu. W jego twórczości znaczące miejsce zajmuje matematyka, fizyka i logika. Fascynuje warsztatowa doskonałość techniczna, bezbłędność zastosowanych środków. Rysunkowy gest kreski jest tradycyjnym gestem malarskim, zaś graficzna precyzja i barwne harmonie godne mistrza Polskiej Szkoły Plakatu. Nie lubi mówić o swojej sztuce, w czasie rozmowy unika wymyślnych porównań, symbolizmu i szukania drugiego dna. Twierdzi, że od tego są krytycy. Rysunki stanowią zapis procesu twórczego, to intymna sztuka pozbawiona sztuczności i oficjalności. Dzięki nim możemy łatwiej przyswoić tajemnice jego obrazów. Wprowadzają nas w świat Wojciecha Fangora.

Kontakt:

Agata Szkup: tel. 692 138 853, 58 551 22 89; email: a.szkup@desa.pl
Katarzyna Dąbrowska: modern@sda.pl

Patroni wystawy:

	www.fotorzepa.pl	www.rp.pl